Anne Gietema

Anne Gietema is geestelijk verzorger bij Lentis. Hij werkt in de verpleeghuizen in Zuidlaren, Eelde, Norg en Groningen. Daarnaast is hij verbonden aan enkele GGZ-locaties voor langdurige zorg en aan de opname-afdeling voor ouderen.

Meer echt contact

Zo nu en dan verschijnt er een bericht in de krant dat we in Nederland steeds eenzamer worden. Sombere teksten over de toenemende individualisering, waardoor we nauwelijks meer aan echte contacten toekomen. Soms wordt daar nog een kritische beschouwing aan toegevoegd over de tijd die we besteden aan Ipad, telefoon en computerscherm. Door al dat digitale verkeer vergeten we even te bellen met een vriend of hebben we geen tijd om moeder op te zoeken. Facebook als de oorzaak van onze eenzaamheid. In mijn ogen is dit een te simpele verklaring van een moeilijk probleem.

Binnen Lentis komen we veel mensen tegen die graag wat meer contact zouden willen. Juist als je psychische problemen hebt, wil je graag een luisterend oor en een goede portie aandacht. Tegelijk: door die psychische problemen lopen de contacten soms wat stroever en gaan omstanders niet zo gemakkelijk even bij je op bezoek.

Menselijke belangstelling

In mijn werk kom ik herhaaldelijk tegen dat medewerkers moeite hebben om op een gewone manier contact te maken. In de trainingen suicidepreventie bijvoorbeeld, is contact maken één van de eerste dingen die we aan de orde stellen. Aanvankelijk vond ik dat maar vreemd omdat ik dacht dat iedereen toch wel vanzelfsprekend goed contact zou maken. In de trainingen merkte ik echter dat medewerkers vrij snel in een werk-stand raken en daardoor vergeten om gewone menselijke belangstelling te hebben voor degene die ze tegenover zich hebben. Een voorbeeld: een jonge vrouw vertelt aan een behandelaar dat ze het niet meer trekt, ‘als het aan mij ligt, geef me maar pillen, dan kan ik er een eind aan maken’. Het komt voor dat een behandelaar na zo’n opmerking een soort van vragenlijst afwerkt en daarmee voor zichzelf informatie verzamelt om vast te stellen wat er na het gesprek moet gebeuren. De jonge vrouw wil echter vooral merken dat de behandelaar betrokken is bij haar situatie. Dus dat die haar laat zien dat hij het erg vindt dat ze er zo slecht aan toe is. Goed contact maken met iemand die geen zin meer heeft om te leven, is blijkbaar nog niet zo vanzelfsprekend.

Even stilstaan

Ook in de verpleeghuiswereld leren we medewerkers om goed contact te maken. Verzorgenden zijn vooral doeners, ze zijn op hun best als ze kunnen helpen: iemand wassen, aankleden, verzorgen. Voor contact is het belangrijk dat je even stilstaat, soms letterlijk bij een bewoner. Even naast iemand gaan zitten en ruimte maken voor contact. In oefeningen zien we dat verzorgenden veel moeite hebben om contact te maken over de pijn en het verdriet van dementerende bewoners. Heel snel proberen ze de pijn op te lossen, bijvoorbeeld door een wandeling of een kop koffie voor te stellen. Goedbedoeld en soms best lief, maar tegelijk verlies je het contact door dit soort snelle oplossingen.

De boel op orde

In grote instituten zoals Lentis er één is, draait het voordat je er erg in hebt, om effectiviteit, budgetten, productie en ‘de boel op orde hebben’. Allemaal zaken die meetbaar zijn en waar je voor je gevoel enige greep op hebt. Contact tussen mensen is moeilijk te meten, het is kwetsbaar en voor je het weet sneeuwt het onder. Lentis besteedt in mijn ogen vrij veel aandacht aan deze zachte en weerloze kant van de behandeling en van de zorg. We doen dat o.a. in de genoemde trainingen, maar ook door in de Lentis- visie aandacht te vragen voor het verhaal achter de cliënt. En ook doordat bijna iedereen wel weet dat ons werk er pas echt toe doet als je een goed contact hebt met de cliënt of met de bewoner. Die schaarse momenten van gewone menselijke aandacht maken ons werk waardevol.

Anne Gietema

Anne Gietema is geestelijk verzorger bij Lentis. Hij werkt in de verpleeghuizen in Zuidlaren, Eelde, Norg en Groningen. Daarnaast is hij verbonden aan enkele GGZ-locaties voor langdurige zorg en aan de opname-afdeling voor ouderen.

3 reacties

  1. Mariska Nunumete schreef:

    Anne wat ben je een mooi bijzonder mens. Je maakt het verschil in vele levens. Ik voel je enorm in deze blog. De danbaarheid die je ziet in de ogen van de mensen als je écht de tijd neemt om te luisteren, om te zijn. Je hoeft niks op te lossen. Er gewoon zijn is voldoende. Dat kun je niet uit boeken leren en is niet meetbaar, maar zó belangrijk. Een ieder heeft de basisbehoefte om gezien te worden.

    Dank voor het delen

  2. Aly Lutke schreef:

    Volkomen eens met Mariska, je bent en blijft een bijzonder en mooi mens, Anne, met vooral veel aandacht voor de oudere medemens!

  3. Silvia Middel- Pilzecker schreef:

    Hoi Anne

    Mooi om te lezen en je hebt helemaal gelijk.
    We denken I.d.d. Te veel in ” oplossingen”
    Zal er aan proberen te denken tijdens mijn werk
    Een warme groet uit Veendam
    Silvia Middel
    Zorgkundige thuiszorg Meander

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Feedback